Je volgende reis begint hier. Ontdekken · Beleven · Licht inpakken

CARNAVAL

Venetiaans kostuum: stoffen, materialen en tips voor carnaval

Waar is een Venetiaans kostuum van gemaakt? Lees welke stoffen, kant en maskermaterialen echt zijn, wat je in februari beter kiest en waar je in Venetië een kostuum huurt.

Twee gemaskerde figuren met driesteek en kostuums van brokaat op het San Marcoplein
Twee gemaskerde figuren met driesteek en kostuums van brokaat op het San MarcopleinFotoverantwoording ↗

De kostuums op het carnaval van Venetië lijken zo uit een 18e-eeuws schilderij te stappen, en vaak zijn ze ook van dezelfde stoffen gemaakt. In deze gids lees je waar een Venetiaans kostuum van is gemaakt, welke stoffen het geld waard zijn en welke moderne alternatieven handiger zijn op een koude, drukke dag.

Kort antwoord

Een traditioneel Venetiaans kostuum is van zijde, fluweel, damast of brokaat, afgewerkt met kant, biezen en een masker van papier-maché (cartapesta) of leer. Echte zijde is niet nodig: satijn of brokaat van polyester ziet er net zo rijk uit en kan beter tegen een natte februaridag. Draag warme lagen eronder en houd lange zomen van de natte stenen. Voor het Official Dinner Show 2027 is een historisch kostuum verplicht.

Klassieke stoffen
Zijde, fluweel, brokaat, kant
Echt masker
Papier-maché (cartapesta)
Carnaval Venetië 2027
23 januari – 9 februari
Vergelijk 3 tours bij deze gids

De stoffen van een Venetiaans kostuum

Schilderij van Pietro Longhi: een man met bauta en zwarte tabarro op bezoek bij een vrouw in een rode zijden jurk
Pietro Longhi, Het bezoek in bauta (18e eeuw): een zijden japon naast een bauta en een zwarte tabarro.Foto: Pietro Longhi (photo: Didier Descouens) · Public domain
De klassieke kostuumstoffen in één overzicht
StofZo ziet het eruitGeschikt voorLet op
Zijden taftStevig, met een zachte glans en geritselWijde rokken, lijfjes, vestenKreukt snel; regen kan vlekken geven
SatijnGlad en glanzendVoering, sjerpen, lichtere jurkenElke vlek valt op en het glijdt als je zit
FluweelDiep, zacht poolMantels, jassen, winterjurkenZwaar; het pool wordt plat als het nat wordt
Damast en brokaatEen geweven patroon in reliëfLijfjes, jassen, panelenStug; geknipte randen rafelen snel
KantOpen naald- of kloskantKragen, manchetten, mouwruchesBlijft haken aan sieraden en veren

De meeste carnavalskostuums halen hun stijl uit het Venetië van de 18e eeuw. Rijke Venetianen droegen gedessineerde zijde, fluweel en fijn kant, en de stad was een belangrijk weverscentrum. Die traditie leeft nog: weverij Luigi Bevilacqua maakt fluweel, damast, lampas en brokaat, en weeft het kostbare soprarizzo-fluweel nog met de hand op 18 weefgetouwen uit de 18e eeuw, afkomstig van de zijdeschool van de Republiek.

De echte kostuums van toen zie je in Palazzo Mocenigo, het museum van Venetië voor de geschiedenis van textiel, kostuums en parfum. Op paspoppen zie je er historische kleding, in de vertrekken van een adellijke familie uit de 17e en 18e eeuw. Een mooi bezoek voordat je zelf een stof kiest of een kostuum huurt.

Echte zijde of een moderne variant?

Close-up van een wit satijnen carnavalskostuum met goudbiezen en veren
Satijn, goudbiezen en veren op een kostuum tijdens het carnaval.Foto: Stefan Insam · CC BY-SA 2.0 · Bijgesneden en verkleind

Echte zijde ademt en valt prachtig, maar is duur en kan slecht tegen regen. De meeste kostuums op straat zijn van polyester satijn, taft of brokaat. Op een paar meter afstand zien die er net zo rijk uit, ze kosten veel minder en een natte dag maakt ze niet kapot.

Kies niet alleen op glans, maar ook op gewicht. Zwaarder brokaat of fluweel valt mooier en is warmer dan dunne, glimmende stof. Een voering voorkomt dat een stugge stof schuurt en houdt het kostuum in model.

  • Voel het gewicht: dunne, glimmende stof kreukt en oogt goedkoop op foto’s.
  • Kijk of lijfjes en jassen een voering hebben.
  • Lees het waslabel: sommige kostuums mogen alleen naar de stomerij.
  • Pas een compleet kostuum voordat je er zelf een maakt of koopt.

Goed om te weten Doe thuis een regentest: druppel wat water op een restje stof of een verborgen naad. Blijft er een kring achter, neem dan een mantel mee of plan binnenactiviteiten als het nat wordt.

Waar een Venetiaans masker van is gemaakt

Rijen witte, onbeschilderde maskers van papier-maché op een werkbank in een maskerwerkplaats in Venetië
Witte, onbeschilderde maskers van papier-maché in een werkplaats in Venetië.Foto: Biser Todorov · CC BY-SA 4.0 · Bijgesneden en verkleind
Maskermaterialen vergeleken
MateriaalZo voelt hetGoed om te weten
Papier-maché (cartapesta)Licht, ademend, volgt je gezichtDe traditionele Venetiaanse methode; vraag wie het maakte
LeerZacht en sterkKlassiek voor halfmaskers uit de Commedia dell’arte, zoals Arlecchino
Keramiek of glasZwaar en stijfLet op het gewicht en de sluiting als je het lang wilt dragen
PlasticGoedkoop en stugWordt vaak als Venetiaans verkocht, maar is meestal massaproductie

Een traditioneel Venetiaans masker is van papier-maché, in het Italiaans cartapesta. In de werkplaats van Ca’ Macana begint een masker als een beeld van klei. Daaroverheen gieten ze gips voor een mal. Die mal wordt ingevet met vaseline en gevuld met minstens drie lagen cartalana: een zuigend wolpapier, gedrenkt in water en lijm.

Daarna droogt de mal op een warmtebron; een masker voor het hele gezicht kan er tot 24 uur over doen. De maker haalt het masker uit de mal, snijdt de ogen uit en geeft het een witte grondlaag voordat het beschilderd en versierd wordt. Het resultaat is licht en soepel, en vormt zich naar je gezicht. Dat merk je als je het uren draagt.

Goed om te weten Vraag de verkoper waar het masker is gemaakt en waarvan. Een werkplaats die zelf maskers maakt, kan je meestal onbeschilderde maskers of mallen laten zien.

Kant, biezen en veren: de afwerking

Een doopjurk met kant uit het midden van de 16e eeuw in een vitrine van het Kantmuseum op Burano
Een doopjurk met kant uit het midden van de 16e eeuw in het Kantmuseum op Burano.Foto: Derbrauni · CC BY 4.0 · Bijgesneden en verkleind

Kant was een van de grote luxeambachten van Venetië, en het eiland Burano staat er nog steeds om bekend. Het Kantmuseum op Burano laat zien hoe de Venetiaanse kanttraditie zich door de eeuwen heen ontwikkelde. Een kanten kraag of een paar manchetten is de snelste manier om een eenvoudig kostuum Venetiaans te laten ogen.

Biezen langs de randen verbergen naden en vangen het licht, en met een driesteek of een hoofdtooi met veren maak je het silhouet af. Zet alles wel goed vast: losse veren en kralen raak je kwijt in de drukte, en lange linten blijven haken aan bruggen en hekjes.

  • Kant: kragen, manchetten en ruches aan de mouwen.
  • Goud- of zilverbies: randen van jassen, lijfjes en mantels.
  • Veren: op hoeden en maskers; controleer of ze niet loslaten.
  • Een driesteek: de klassieke partner van de bauta.

Kleed je voor februari: warme lagen eronder

Het carnaval valt in de winter en je bent bijna de hele dag buiten. Bouw je kostuum op over dunne thermokleding en kies een maat waarin die lagen passen. Een lange mantel, zoals de traditionele tabarro, is de makkelijkste warme buitenlaag: hij bedekt alles en doe je binnen gewoon uit.

Schoenen zijn belangrijker dan welk accessoire ook. Venetië bestaat uit bruggen, trappen en stenen die glad worden als het nat is. Sommige werkplaatsen verplaatsen of annuleren workshops bij uitzonderlijk hoog water, dus houd je planning een beetje flexibel.

  • Thermoshirt en -legging onder je kostuum.
  • Schoenen die je al hebt ingelopen, met grip.
  • Een zoom die een paar centimeter boven de grond blijft.
  • Handschoenen en een klein tasje voor telefoon, pinpas en medicijnen.
  • Een plan voor als het regent: een mantel of een binnenstop.

Goed om te weten Doe thuis een generale repetitie: loop een halfuur, neem de trap en ga zitten in je complete kostuum, masker inbegrepen.

Huren, kopen of zelf maken

Welke route past bij jouw reis?
KeuzeHandig voorVraag dit voordat je betaalt
Huren bij een atelierEen bal, Dinner Show of fotodagHoe lang passen, borg, wat inbegrepen is, wanneer terugbrengen
Een kant-en-klaar kostuum kopenMeerdere dagen of latere feestenStof, voering, maat en hoe het in je koffer past
Zelf makenEen creatief project voor je reisGewicht van de stof, warmte en hoe je het vervoert

Voor één bijzondere avond is huren meestal het makkelijkst. Voor het Official Dinner Show 2027 is een historisch kostuum verplicht. De organisatie noemt vier partnerateliers waar je met korting huurt: Atelier La Bauta, Atelier Antonia Sautter, Atelier Le Boudoir en Atelier Nicolao. Voor het afgesproken tarief heb je je boekingsnummer nodig.

Voor maskers noemt de officiële carnavalssite Venetiaanse makers als Ca’ Macana, Materdomini Mask en Blue Moon Venice. Bij een maker betaal je meer dan bij een souvenirkraam, maar je krijgt een masker dat gemaakt is om te dragen.

VEELGESTELDE VRAGEN

Veelgestelde vragen

Van welke stof is een Venetiaans kostuum gemaakt?

Traditionele kostuums zijn van zijde, fluweel, damast en brokaat, met kant en biezen. De meeste kostuums van nu zijn van polyester satijn, taft of brokaat. Die lijken erop, zijn goedkoper en kunnen beter tegen nat weer.

Waar is een Venetiaans masker van gemaakt?

Een traditioneel Venetiaans masker is van papier-maché (cartapesta): lagen wolpapier met water en lijm, gevormd in een gipsmal en daarna beschilderd. Halfmaskers uit de Commedia dell’arte zijn klassiek van leer.

Wat draag je onder een carnavalskostuum in Venetië?

Draag dunne thermokleding en kies een kostuum met ruimte voor die lagen. Neem een lange mantel als buitenlaag, handschoenen en schoenen met grip, want je loopt over bruggen en natte stenen.

Mag je in avondkleding naar het Official Dinner Show?

Nee. Voor 2027 eist de organisatie een historisch kostuum; avondkleding of een smoking is niet genoeg. Bij vier partnerateliers huur je met korting als je je boekingsnummer doorgeeft.

Bronnen & zo maken we deze gids